ขั้นตอนการทำงานวิจัย RESEARCH PROCESS STEPS
ประชาสัมพันธ์ข้อมูลความรู้จากหลักสูตร ฯ สังกัดโรงเรียนการเรือน ประจำวันจันทร์ที่ 11 พฤษภาคม 2569 จัดทำโดย หลักสูตรวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาเทคโนโลยีการประกอบอาหารและการบริการ
*หัวข้อ* ขั้นตอนการทำงานวิจัย RESEARCH PROCESS STEPS
*ขั้นตอนที่ 2 ทบทวนวรรณกรรม (LITERATURE REVIEW)*
*การทบทวนวรรณกรรม* คือ การศึกษาความรู้ งานวิจัย และทฤษฏี
ที่เกี่ยวข้องกับหัวข้อวิจัยอย่างเป็นระบบ เพื่อให้เข้าใจว่าปัจจุบันมีความรู้อะไรอยู่แล้ว และยังมีประเด็นใดที่ควรศึกษาเพิ่มเติม
*การทบทวนวรรณกรรมช่วยให้เราทราบอะไรบ้าง?*
-ปัจจุบันมีความรู้อะไรอยู่แล้ว..รวบรวมแนวคิด ทฤษฎี และผลการวิจัยที่เกี่ยวข้อง
-มีใครเคยศึกษาประเด็นนี้อย่างไรบ้าง..ดูวิธีการศึกษา ประชากร เครื่องมือ และแนวทางวิจัย
-ผลการวิจัยที่ผ่านมาเป็นอย่างไร..สรุปข้อค้นพบ จุดแข็ง และข้อจำกัดของงานวิจัยเดิม
-ยังมีช่องว่างของงานวิจัยตรงไหน..ระบุประเด็นที่ยังไม่ชัดเจน หรือยังไม่ถูกศึกษา
-งานวิจัยใหม่จะช่วยขยายองค์ความรู้เดิมอย่างไร ต่อยอด ปรับปรุง หรือพัฒนาองค์ความรู้ให้ก้าวหน้า
*ประโยชน์ของการทบทวนวรรณกรรม*
-เข้าใจสถานการณ์และแนวโน้มขององค์ความรู้ในหัวข้อวิจัย
-ลดการทำวิจัยซ้ำซ้อน
-ช่วยกำหนดกรอบแนวคิด และสมมติฐานได้ชัดเจนขึ้น
-เพิ่มคุณภาพ ความน่าเชื่อถือ และความเป็นไปได้ของงานวิจัย
*ช่องว่างของงานวิจัย (Research Gap) คืออะไร?*
คือ ประเด็นที่ยังไม่มีผู้ศึกษาอย่างเพียงพอ หรือยังไม่พบคำตอบที่ชัดเจน เช่น
-ศึกษาในกลุ่มตัวอย่างน้อย
-ศึกษาเฉพาะบางพื้นที่หรือบางบริบท
-ใช้วิธีการเดิม ๆ ที่อาจยังไม่เหมาะสม
-ผลการวิจัยยังขัดแย้งกัน
-ยังไม่ครอบคลุมตัวแปรสำคัญ
การระบุช่องว่างช่วยให้เราสามารถออกแบบงานวิจัยที่มีคุณค่าและตอบโจทย์มากยิ่งขึ้น
*การขยายงานวิจัย (Research Extension)*
คือ การนำองค์ความรู้เดิมมาต่อยอด เช่น
-ศึกษาในบริบทใหม่ หรือกับกลุ่มตัวอย่างที่แตกต่าง
-เพิ่มตัวแปรหรือวัดตัวชี้วัดที่ยังไม่เคยศึกษา
-ใช้วิธีการวิจัยหรือเทคนิคใหม่
-พัฒนาเป็นโมเดล/แนวทาง/นวัตกรรม
-เปรียบเทียบผลในหลายบริบท
เพื่อสร้างองค์ความรู้ใหม่ที่ลึกซึ้งและเป็นประโยชน์มากขึ้น
*สรุป* การทบทวนวรรณกรรมที่ดี คือ รากฐานสำคัญของงานวิจัยที่มีคุณภาพ ช่วยให้เราเข้าใจสิ่งที่มีอยู่ ระบุสิ่งที่ยังไม่รู้และสร้างสิ่งใหม่ที่มีคุณค่าต่อวงวิชาการและสังคม
“ทบทวนให้รอบด้าน มองให้เห็นช่องว่างสร้างงานวิจัยที่แตกต่างและมีคุณค่า”
